0

Nadludzie cz. 4 – Człowiek, który pamiętał wszystko

Wyobraźmy sobie, że pamiętamy każdy nawet drobny detal swojego życia. Przypomnienie co jadło się 3 lata temu nie jest dla nas problemem. Z łatwością odtwarzamy dane z mózgu niczym komputer odczytujący dysk twardy. Prawie jak w filmie z Keanu Reevesem „Johnny Mnemonic” tylko bez zbędnych czipów.

Takim oto darem z natury został obdarzony pewien rosyjski dziennikarz Salomon Szereszewski. Od urodzenia jego mózg uniemożliwiał wyrzucanie zbędnych informacji z głowy do „śmietnika” – miał doskonałą pamięć. Choć nie był geniuszem, zasłynął jako „ten co nie zapomina”. Ludzie, którzy znali Szerszewskiego określali go raczej jako człowieka roztargnionego, wstydliwego i zamkniętego.

Jako dziennikarz musiał słuchać każdego dnia wytycznych przełożonego, przekazującego informacje zawierające np. adresy, które trzeba było sprawdzać. Przełożony zirytował się pewnego dnia, że Szerieszewski niczego nie notuje. „S” twierdził, że wszystko pamięta i udowodnił to, powtarzając słowo w słowo wypowiedzi szefa także z poprzednich zebrań. „S” był także zdziwiony, że inni muszą robić notatki i nie potrafią przypomnieć sobie dosłownie słów przełożonego – uważał, iż każdy posiada zdolności zapamiętywania takie jak on sam.

Badania

Jego zdolność niezapominania pod lupę nauki wzięta została dopiero jak miał on 29 lat. Badania prowadził psycholog dr Aleksander

Aleksander Łuria

dr Aleksander Łuria

Łurii. Przez kilkadziesiąt lat uczony zgromadził dane które zostały zawarte w literaturze psychologicznej jako „Przypadek Sz.”
W jednym z eksperymentów pokazano mu cyfry ułożone w cztery kolumny, (13 cyfr w dwóch środkowych kolumnach i 12 w brzegowych). Szerieszewski przyglądał się im przez trzy minuty. Następnie odtworzył tablicę bezbłędnie, wymieniając wszystkie liczby w ciągu 40 sekund. Potrafił wymienić je w dowolnej kolejności – w kolumnach bądź rzędach, po przekątnej, ruchem skoczka szachowego. 90 sekund zajęło mu przekształcenie wszystkich 50 cyfr w jedną liczbę 50-cyfrową.

Sposób zapamiętywania informacji

Łuria ustalił, że Szerieszewski posługiwał się m.in. bardzo plastycznymi, obrazowymi przedstawieniami umysłowymi, po to, aby zapamiętać np. ciąg słów: Doświadczam zwykle smaku i wagi słowa, swoje uczucia z nim związane, nie tylko obrazy jakie ono wywołuje. W ten sposób słowo zapamiętuje się samo. Jest to tak zwana synestezja (Szerieszewski doświadczał bardzo wyrazistych wrażeń wzrokowych słysząc określony dźwięk, mógł mieć także wrażenia smakowe, dotykowe itd.) Było to trudne do zniesienia – ze względu na swoje wrażenia nie mógł np. jeść czytając.

„S” posługiwał się skojarzeniami i obrazami umysłowymi. Np. gdy chciał zapamiętać ciąg cyfr, wyobrażał ich sobie jako ludzi: „1 jest wyniosłym mężczyzną, 2 pełną animuszu kobietą…” Wyuczone ciągi cyfr potrafił odtwarzać w dowolnej kolejności, bowiem układał je jak ludzi na scenie, którą całą widział oczami wyobraźni. Jest to jedna z mnemotechnik.

 Dar czy przekleństwo?

Crazy with a straitjacket in a PsychiatricSalomon mimo fenomenalnej pamięci nie potrafił niekiedy rozpoznać znajomych osób np. przez telefon, pamiętał ich głos bowiem tak dokładnie z przeszłości, że wszelkie zmiany sprawiały, iż nie był w stanie zidentyfikować tej osoby jako znajomej.

Tendencja do przekładania dochodzących informacji na obrazy umysłowe bardzo Szerieszewskiemu przeszkadzała. Nie potrafił np. podczas rozmowy pohamować owej skłonności. Na przykład pewnego dnia zapytał sprzedawczynię, czy ma lody, ona odpowiedziała mu w opryskliwej formie, co Szerieszewski wyobraził sobie jako czarną substancję wypływającą z jej ust, zupełnie tracąc apetyt.

W zapamiętywaniu bardzo przeszkadzały mu bodźce uboczne. Np. gdy podczas słuchania tekstu, który miał zapamiętać, ktoś kaszlnął, w wyobraźni jego pojawiały się obrazy mgły, która zasłania zapamiętywany materiał. Miał kłopoty z zapamiętaniem informacji abstrakcyjnych, które trudno było przełożyć na obrazy np. „nicość”, „nieskończoność”. Wiadomo, że pod koniec życia przebywał w szpitalu psychiatrycznym.

 

Źródło:
http://strefatajemnic.onet.pl/extra/czlowiek-ktory-nie-potrafil-zapomniec/f1b7q
https://pl.wikipedia.org/wiki/So%C5%82omon_Szerieszewski

nadnaturalnie.pl